آشنایی با شغل مهندسی معدن

نوشته شده توسط

الو استخدام

آشنایی با شغل مهندسی معدن

به طور کلی مجموعه روش ها و تکنیک ها و فنونی که از اکتشافات یک معدن تا رسیدن به محصول خروجی آن صورت می گیرد را به مهندسی معدن نسبت می دهیم.

انجام تحقیقات و بررسی های لازم کشف معدن، طراحی های لازم برای حفاری و استخراج مواد معدنی، انتقال مواد، در نظر گرفتن شرایط محیطی، دفن کردن مواد معدنی که به صورت زباله هستند و یا تصفیه پساب های صنایع معدنی از جمله فعالیت های این مهندسین است. مهندسی معدن با توجه به محصولات خروجی که تولید می کند بر روی بسیاری از صنایع تأثیر می گذارد و پیشرفت مهندسین معدن توسعه اقتصادی در زمینه های دیگر را به همراه دارد که باید بگوییم این پیشرفت خود نیازمند مدیریتی است که باید آموزش ها و مهارت های لازم به مهندسین این رشته را بدهد.مهندسی معدن یک مهندس یک بعدی نیست و در زمینه های مختلف مانند زمین شناسی، فعالیت های محیط زیستی، در زمینه های فعالیت های کامپیوتری و علوم ریاضی و فیزیک باید به نقطه برسد که بتواند در پروژه ها و تحقیقات خود در مسیر موفق آمیز قدم بردارد البته باید بگوییم که این مهندسین با مهندسین متالوژی، مکانیک، برق، عمران، شیمی و اکتشاف نفت باید نهایت همکاری را داشته باشند.

گرایش های مهندسی معدن

- گرایش استخراج معدن : 

هدف از این گرایش رسیدن به اندازه های مناسب سنگ است که برای رسیدن به این هدف عملیات حفاری، خرد کردن  سنگ،جابه جایی و انتقال آن و سنگ شکنی انجام می شود.دانشجویان این گرایش حتماً باید در زمینه نقشه کشی دارای تسلط کافی و هم چنین دارای قدرت بالایی هم باید باشند.ریاضیات مهندسی پیشرفته، آمار و احتمالات پیشرفته، معدن کاری زیرزمینی پیشرفته، معدن کاری سطحی پیشرفته و بررسی فنی اقتصادی در معدن از دروس الزامی و تخصصی این گرایش هستند.

- گرایش اکتشاف معدن :

شاید اگر بگوییم از مهم ترین گرایش های این رشته همین گرایش است اغراق نکرده ایم زیرا کشف معدن است که دیگر گرایش ها را به تکاپو و فعالیت می اندازد. تعیین نوع و شکل مواد معدنی، ارزیابی میدان ذخیره های موجود مواد معدنی، ارزیابی های اقتصادی و روش های استخراج مواد معدنی پس از کشف معدن هم در حیطه کاری این مهندسین است.مباحث ریاضیاتی و آماری در این گرایش بسیار زیاد است و دانشجویان حتماً باید دروس پایه را با تسلط کافی پاس کنند. ژئوفیزیک اکتشافی 2و1، ژئوشیمی اکتشافی 2و1، چاه پیمایی، نقشه برداری معدنی، مبانی کانی آرایی، حفاری اکتشافی، آب های زیرزمینی، اقتصاد معدن و ارزیابی ذخایر معدنی از دروس تخصصی این گرایش هستند.

- گرایش تونل و فضاهای زیرزمینی : 

هدف از این گرایش تربیت دانشجویان برای طراحی، مشاوره فنی، انجام تحقیقات، نظارت بر اجرای انواع تونل ها با توجه به نیازهایی که در نقاط مختلف است می باشد. طراحی روش های حفر، نگهداری و سیستم های پشتیبان انواع تونل ها مانند راهها، مترو، فاضلاب ها و... و فضاهای زیرزمینی مانند انبار های زیرزمینی، انواع نیروگاه های زیرزمینی، پناهگاه های زیرزمینی و دفع زباله های سمی در حیطه کاری این مهندسین است. ژئومکانیک پیشرفته، روش های عددی در ژئومکانیک، مبانی طراحی و تحلیل فضاهای زیرزمینی و ریاضیات مهندسی پیشرفته دروس اصلی و تخصصی این گرایش هستند.

- گرایش معدن و محیط زیست :

همان طور که از نام این گرایش مشخص است هدف این گرایش آموزش های لازم جهت طراحی و نظارت داشتن بر اجرای پروژه های تخصصی در زمینه های مختلف مهندسی معدن است که کمترین مشکل محیط زیستی ناشی از معدن و صنایع معدنی را حاصل کند. طراحی محل های دفن مواد معدنی، تصفیه پساب های معدنی، بازیافت مواد معدنی، مدل سازی های آلاینده های ناشی از صنایع معدنی در آب و خاک، مسائل هیدروژئولوژیکی و هیدرولوژیکی معادن، ارزیابی اثرات زیست محیطی پروژه های مرتبط با معادن و صنایع معدنی، شناخت مناطق آلوده به کمک روش های ژئوشیمیایی و ژئوفیزیکی از جمله فعالیت های این مهندسین است.

- گرایش فرآوری مواد معدنی :

مجموعه عملیات و اقداماتی که بر روی مواد معدنی انجام می شود در نهایت محصول خروجی را عرضه می کند را فرآوری مواد معدنی می گوییم. در کنار استفاده از مواد معدنی لازم است که کارخانه کانی آرایی هم ساخته شود. افرادی که این شغل را انتخاب کرده­ اند باید همه شرایط آن را بسنجند. این مهندسین در معدن، پروژه های سد سازی، ساختمان سازی، ساخت تونل و اکتشافات نفت و گاز فعالیت دارند.فلوتاسیون پیشرفته، کانه آرایی پیشرفته، هیدرومتالوژی پیشرفته مدل سازی، شبیه سازی و مبانی کنترل سیستم های فرآوری مواد معدنی، از دروس تخصصی و اجباری این گرایش هستند.

- گرایش مکانیک سنگ :

هدف از این گرایش چگونگی رفتار سنگ در برابر عوامل بیرونی و درونی و تغییرات آن است. این مهندسی در وزارت صنعت و معدن مانند حفاری و استخراج معدن، در وزارت راه مانند پل سازی ها؛ تونل سازی و اسکله های سنگین و در وزارت مسکن و شهرسازی در سازه های بلند و سازه های زیرزمینی و سازه های ساخته شده بر روی بلندی و وزارت نیرو مانند سد سازی؛ نیروگاه های انرژی اتمی و تونل های فشار و وزارت نفت مانند مخازن زیرزمینی، حفاری زیر آب دریا و مخازن ساخت پایه های نفتی بتنی کاربرد دارد. ریاضیات مهندسی پیشرفته، طراحی و اجرای فضاهای زیر زمینی، مکانیک محیط های پیوسته در سنگ و روش های عددی در ژئومکانیک دروس تخصصی این گرایش هستند.

- گرایش اقتصاد و مدیریت معدنی :

هدف از این گرایش ارائه بهترین گزینه موجود و بهترین کیفیت در طراحی و هم چنین بهینه ترین حالت ممکن از نظر اقتصادی که بیشترین بازده را داشته باشد می باشد. این گرایش باید با کلیه مهندسین دیگر این گرایش هماهنگ بوده و در طراحی ها با آنها مشورت بگیرد.

نرم افزارهای کاربردی مهندسی معدن

- surpac : نرم افزاری برای مدل سازی محیط و طراحی معادن

-  Isatis : نرم افزاری ویژه برای مهندسین معدن

- jkSimblast :نرم افزار مدیریت،تحلیل و طراحی انفجار در معادن

- Rockworks : نرم افزاری برای زمین شناسی،آب شناسی و رسم انواع نقش و تطابق مدل سازی داده های چینه شناسی

- minex : نرم افزاری برای تحلیل مدل سازی،ذخیره و برنامه ریزی تولید در ذخایر ذغال و هر نوع ذخیره لایه ای

- micro mine : نرم افزاری برای پردازش داده های معدن و حفاری

- Runge XPAX : نرم افزاری ویژه برای پیش بینی،زمان بندی و برآورد ذخیره سازی در معادن

- Strata Explore : نرم افزار ویژه نقشه برداری لایه های زیرزمینی و برآورد آلاینده ها

- Aggflow : نرم افزار ویژه شبیه سازی و بهینه سازی کارخانه های تولید سنگ دانه ویژه مهندسی معدن

- Data mine.NPV scheduler : نرم افزار بهینه سازی پوسته حفاری ها و بهینه سازی پروژه های معدنی

- GEMS : نرم افزاری در زمینه زمین شناسی و برنامه ریزی معدن

مهارت های مهندس معدن

- روحیه دور بودن از خانواده داشتن و تحمل شرایط کاری سخت

- توانایی کار کردن با نرم افزارهای مربوط به حیطه کاری خود

- آکاهی داشتن و آگاهی دادن به افراد در مورد استانداردها و اصول مربوط به زمینه فعالیتی

- دارای قدرت جسمی بالا

- داشتن روحیه فعالیت های تیمی چون پیشرفت در این زمینه نیازمند دست به دست هم دادن است.

- به روز کردن اطلاعات خود با مطالعه و آگاهی از کلیه پیشرفت های حیطه کاری خود

- دارای قدرت تصمیم گیری به خصوص در شرایط سخت و در برخورد با مشکلات

- داشتن دانش کافی و انجام تحقیقات لازم برای شروع هر فعالیتی

- دارای قدرت تجزیه و تحلیل چند بعدی در حیطه کاری خود

- توانایی اولویت بندی فعالیت های کاری خود

وظایف مهندس معدن

- تهیه نقشه،پیاده سازی و کنترل آن

- انجام آزمایشات و تحقیقات لازم و کاربردی قبل از شروع هر فعالیتی

- نظارت کامل داشتن بر کلیه قسمت های پروژه به عنوان مثال ساخت تونل ها

- نظارت بر فعالیت کلیه افراد در معدن به خصوص در بحث رعایت نکات ایمنی و بهداشتی

- نهایت دقت داشتن به محیط زیست و شرایط اقتصادی

- انتقال تجارب و مهارت های خود به مهندسین تازه کار

- توجه داشتن و دقت کردن به بهره وری از منابع معدنی چون سرمایه های آیندگان هم هستند

- همکاری های لازم داشتن با وزارت صنایع و معادن و هم چنین حوزه های دانشگاهی

- تهیه گزارشات لازم و مهم و در اختیار قرار دادن آنها به کارفرما یا رئیس خود

- نهایت دقت داشتن به انجام امورات پیشگیرانه برای هر اتفاق ناگوار

- استفاده کردن از شبیه سازی های کامپیوتری و تکنیک های نقشه کشی

بازارکار و درآمد مهندسی معدن

یک مهندس معدن با توجه به تخصصی که دارد می تواند در شرکت های دولتی و یا خصوصی و یا در تخصص خود به صورت آزاد فعالیت داشته باشد. این مهندسین می توانند در وزارت راه، مترو، راه آهن، در آزمایشگاه های مواد معدنی، شرکت های تولیدی مواد معدنی، وزارت صنایع، وزارت نفت، در زمینه های پروژه های سد سازی، کانال های انتقال آب، طراحی و اجرای حفاری های سطحی نظیر جاده های کوهستانی، اکتشافات ژئوتکنیکی، در سازمان های فضایی ، در زمینه اکتشافات اورانیوم و یا در زمینه های علمی و پژوهشی و تحقیقاتی فعالیت داشته باشند. در مورد مهندسی معدن باید بگوییم این حرفه طوری است که گاهی باید از خانواده مدت ها دور بود و یا اینکه به طور مداوم در حال تردد باشند. در مورد حقوق این مهندسین باید بگوییم هر چند سابقه کار، تجربه و مهارت از اولین فاکتورها برای تعیین حقوق هستند اما واقعاً در برابر خطراتی که به خصوص جانی و یا آسیب های جدی هستند شاید هر حقوقی مناسب فعالیت آنها نباشد در بسیاری از موارد مخصوصاً حفاری های در دل زمین این فعالان جان خود را در کف دست قرار داده و کار را پیش می برند. در مورد رشد این مهندسین باید بگوییم زمانی که رشد 15 درصدی داشته باشیم می توانیم در بازارهای جهانی موفق باشیم که در حال حاضر رشد مهندسین ما نزدیک به 6 درصد است و این خود نیازمند بودن به مهندسین معدن با مهارت و دانش  را بیان می کند. حقوق این مهندسین علاوه بر تجارب و تخصص به محل کار و مأموریت هایی که دارند  بستگی دارد. اما به طور میانگین حقوقی بین 5/2 تا 7 میلیون برای این مهندسین در قرارداد ها دیده می شود.

ارسال نظر